Dlaczego pies je kupy i co można z tym zrobić?

Zdarzyło Ci się, że Twój pies zjadł odchody innego psa podczas spaceru? Z jednej strony to obrzydliwe, z drugiej trochę krępujące. Możesz próbować odciągnąć psa, wołać go albo zastanawiać się, co właściwie jest nie tak, skoro zamiast przysmaku zjada coś takiego. Jeśli Twój pies ma ten zwyczaj, nie jesteś jedyną osobą, która mierzy się z tym problemem. W ankiecie przeprowadzonej przez naukowców z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Davis około 16% psów zjadało kał innych psów często, czyli opiekunowie widzieli to co najmniej sześć razy.

A zjadanie kup nie musi oznaczać, że pies jest źle karmiony, ma niedobory witamin albo że popełniasz błędy wychowawcze. Przyczyn może być kilka, a od ich ustalenia zależy, jak najlepiej pomóc pupilowi.

Dlaczego pies je kupy? Najczęstsze przyczyny

Zjadanie kału przez psa określa się mianem koprofagii. Zachowanie to występuje zarówno u szczeniąt, jak i u dorosłych psów. Niektóre zwierzęta zjadają własne odchody, inne interesują się kupami pozostawionymi przez inne psy. Zdarza się również, że pupil szczególnie chętnie wyszukuje odchody kotów. Dlaczego tak się dzieje? Ustalenie przyczyny wymaga przyjrzenia się zachowaniu zwierzęcia, jego diecie i ogólnemu samopoczuciu. Znaczenie ma również to, czy pies robi tak od szczenięcia, czy zaczął zjadać je dopiero niedawno.

Ciekawość i poznawanie świata

Szczególnie u szczeniąt dużą rolę odgrywa poznawanie otoczenia. Młody pies bada przedmioty za pomocą pyska, a zapachy i smaki dostarczają mu informacji o świecie. Odchody mogą stać się jednym z obiektów jego zainteresowania, zwłaszcza gdy pupil ma możliwość regularnego ich znajdowania. Czy szczeniak z tego wyrośnie? Niekoniecznie. Jeżeli zjadanie kup jest dla niego atrakcyjne i wielokrotnie kończy się powodzeniem, zachowanie może utrwalić się również w dorosłości. Dlatego im wcześniej zaczniesz uczyć szczeniaka rezygnowania ze znalezisk, tym mniejsza szansa, że nawyk się utrwali.

Atrakcyjny zapach i smak

Dla człowieka odchody są odpychające. Psy odbierają zapachy inaczej, a to, co dla nas jest nieprzyjemne, nie musi zniechęcać ich do eksplorowania. Niektóre psy szczególnie interesują się odchodami innych zwierząt, w tym kotów. Znaczenie może mieć ich zapach i skład, ale nie oznacza to, że każda kupa stanowi dla psa wartościowe źródło składników odżywczych. Zwróć uwagę, czy Twój pupil interesuje się wszystkimi odchodami, czy wybiera tylko określone. Obserwuj również, czy zjada je spokojnie, czy próbuje połykać znalezisko w pośpiechu, gdy tylko zauważy Twoje zainteresowanie. Takie informacje pomogą Ci dobrać sposób pracy z zachowaniem.

Utrwalony sposób zdobywania jedzenia

Psy, które chętnie zbierają z ziemi resztki jedzenia, mogą traktować odchody jako kolejne potencjalne źródło pokarmu. Jeżeli pupil kilka razy znajdzie coś interesującego i zdąży zjeść, zanim zareagujesz, samo zachowanie może się utrwalić.

W 2018 roku przeprowadzono badanie, w którym naukowcy przeanalizowali odpowiedzi opiekunów ponad 3000 psów. Psy zjadające odchody częściej opisywano jako łakome. Nie wykazano natomiast związku koprofagii z rodzajem diety ani wiekiem psa. Badanie nie dowodzi, że łakomstwo jest przyczyną zjadania kup, ale wskazuje, że skłonność do poszukiwania pokarmu może mieć znaczenie. Istotne jest też to, że badanie opierało się na wypełnieniu przez opiekunów psów ankiet, a nie było eksperymentem pozwalającym ustalić bezpośrednią przyczynę zachowania.

Stres i nuda

U niektórych psów problemy emocjonalne mogą współwystępować z nietypowymi zachowaniami pokarmowymi. Przyjrzyj się codziennym aktywnościom pupila, możliwości odpoczynku oraz sytuacjom, w których pojawia się koprofagia. Nie należy jednak automatycznie zakładać, że pies je kupy z nudów albo ze stresu. Takie wyjaśnienie bywa kuszące, ale bez obserwacji konkretnego zwierzęcia trudno je potwierdzić. Sprawdź, czy zachowanie pojawia się w określonych okolicznościach, np. gdy pies jest sam w ogrodzie albo na spacerach w miejscach pełnych psich odchodów. Kontekst jest ważny, ponieważ pozwala lepiej zaplanować dalsze postępowanie.

Problemy zdrowotne

Chociaż koprofagia często jest związana z zachowaniem, czasami może współwystępować z problemami zdrowotnymi. Znaczenie mają między innymi zaburzenia trawienia i wchłaniania składników odżywczych, pasożyty jelitowe czy choroby i leki zwiększające apetyt. Jeżeli dorosły pies, który wcześniej nie interesował się odchodami, nagle zaczyna je zjadać, nie traktuj tego od razu jako problemu wychowawczego. Skonsultuj się z lekarzem weterynarii, szczególnie gdy pojawią się inne objawy, takie jak wyraźnie zwiększony apetyt, utrata masy ciała, przewlekła biegunka czy wymioty. W zależności od wywiadu i badania klinicznego może on zalecić badanie kału, ocenę diety lub dodatkową diagnostykę.

Czy pies je kupy z powodu niedoborów pokarmowych?

Wiele osób zakłada, że zjadanie odchodów oznacza niedobór witamin i minerałów. Nie ma jednak badań, które by to potwierdzały. W badaniu Harta i współpracowników z 2018 roku nie wykazano związku między tym zachowaniem a rodzajem diety. Nie oznacza to, że problemy żywieniowe nigdy nie mają znaczenia. Jeżeli pies otrzymuje nieprawidłowo zbilansowany pokarm, ma niewłaściwie dobrane porcje lub cierpi na zaburzenia wchłaniania, sytuacja może wyglądać inaczej. Nie podawaj jednak suplementów witaminowych wyłącznie dlatego, że pies zjada kupy. Najpierw sprawdź, czy jego dieta jest odpowiednia, a w razie wątpliwości skonsultuj ją z lekarzem weterynarii.

Czy jedzenie kup może mieć związek z mikroflorą jelitową?

Mikroflora jelitowa, nazywana również mikrobiotą jelitową, wspiera między innymi trawienie i funkcjonowanie układu odpornościowego. Opiekunowie często zastanawiają się, czy jej skład może wpływać na zachowania pokarmowe psa. Póki co nie ma wystarczających dowodów, aby uznać zaburzenia mikrobioty za przyczynę koprofagii.

W 2026 roku w czasopiśmie Animals opublikowano badanie, w którym porównano 44 zdrowe psy. U 23 z nich opiekunowie obserwowali zjadanie odchodów, a u pozostałych 21 nie stwierdzono takiego zachowania. Naukowcy nie wykazali istotnych różnic między grupami w badanych wskaźnikach dysbiozy, analizowanych bakteriach jelitowych ani obecności wybranych patogenów. Wynik ten sugeruje, że u zdrowych psów koprofagia nie musi wiązać się z mierzalnymi zaburzeniami mikrobioty. Badanie obejmowało niewielką grupę zwierząt, dlatego nie można na jego podstawie wykluczyć wszystkich możliwych zależności. Oznacza to, że nie warto zakładać, że pies zjada kupy z powodu zaburzonej mikroflory, ani podawać mu probiotyków wyłącznie w celu wyeliminowania tego zachowania. Jeżeli dodatkowo występują przewlekłe problemy trawienne, utrata masy ciała lub inne niepokojące objawy, lekarz weterynarii może zalecić odpowiednią diagnostykę.

Dlaczego pies je kupy innych psów?

Niektóre psy nie interesują się własnymi odchodami, ale na spacerze chętnie wyszukują kupy pozostawione przez inne psy. Dlaczego tak się dzieje? Nie ma jednoznacznej odpowiedzi. Znaczenie mogą mieć między innymi atrakcyjność zapachu, zainteresowanie pokarmem i utrwalone nawyki.

W badaniu Harta większość opiekunów psów zjadających odchody innych psów wskazywała, że ich zwierzęta wybierały przede wszystkim świeży kał. Na tej podstawie autorzy zaproponowali hipotezę, że zachowanie może mieć związek z odziedziczonym po przodkach mechanizmem ograniczania obecności odchodów w miejscu odpoczynku. Jest to jednak hipoteza ewolucyjna, a nie ostatecznie potwierdzone wyjaśnienie zachowania współczesnych psów.

Jak oduczyć psa jedzenia kup?

Najważniejsze jest połączenie dwóch działań – ograniczenia dostępu do odchodów i nauczenia psa alternatywnego zachowania. Samo powtarzanie komendy „nie wolno” może nie wystarczyć, szczególnie jeśli pupil wielokrotnie zdążył już zjeść znalezione odchody. Co zatem zrobić?

Ogranicz dostęp do odchodów

Na czas nauki wybieraj trasy, na których łatwiej kontrolować otoczenie. W miejscach pełnych odchodów prowadź psa na smyczy, która pozwala mu swobodnie spacerować, ale umożliwia Ci reakcję, zanim sięgnie po znalezisko. Obserwuj zachowanie pupila. Jeśli widzisz, że zaczyna intensywnie węszyć w jednym miejscu i kieruje pysk w stronę odchodów, spokojnie zwiększ dystans. Jeżeli pies załatwia się we własnym ogrodzie, sprzątaj odchody możliwie szybko. Możesz też nauczyć psa, żeby po załatwieniu się przybiegał do Ciebie po nagrodę, zanim zainteresuje się kupą.

Naucz psa rezygnowania ze znalezisk

Przydatna będzie komenda oznaczająca rezygnację, na przykład „zostaw”. Zacznij ćwiczenia w domu, w spokojnym otoczeniu, używając bezpiecznych przedmiotów i atrakcyjnych nagród. Kiedy pies odwróci uwagę od przedmiotu i spojrzy na Ciebie, pochwal go i nagródź. Z czasem pies zacznie rozumieć, że rezygnowanie ze znalezisk po prostu się opłaca.

Do takich ćwiczeń możesz wykorzystać miękkie, aromatyczne kąski, które można szybko podać i łatwo podzielić na mniejsze porcje. Przykładem jest kiełbasa MIRALS Kanguru czy przysmaki WILDES LAND DOG Softsnack Pferd z koniną. A jeśli Twój pies woli suszone mięso, możesz wypróbować Renske Healthy Meat Strips Duck. Pamiętaj, że każdy pies ma swoje preferencje, dlatego wybierz nagrodę, która będzie dla niego najbardziej atrakcyjna.

Gdy pupil opanuje ćwiczenie w domu, stopniowo zwiększaj poziom trudności i trenuj w różnych miejscach. Nie zaczynaj nauki od ćwiczeń z prawdziwymi odchodami znalezionymi na spacerze. To znacznie trudniejsza sytuacja, w której atrakcyjność znaleziska może okazać się silniejsza niż wyuczona komenda.

Nie karć psa za zjadanie odchodów

Gdy zauważysz, że pies chwycił kupę, naturalnym odruchem może być krzyk lub szybki bieg w jego stronę. Niestety taka reakcja może zwiększyć pobudzenie, a u niektórych psów prowadzić do szybszego połykania znaleziska lub uciekania z nim. Karanie nie uczy psa, co powinien zrobić zamiast tego. Może natomiast sprawić, że zacznie zjadać odchody poza Twoim wzrokiem albo będzie unikał oddawania znalezisk. Zamiast tego pracuj nad spokojnym przywołaniem, rezygnacją i wymianą. Jeśli pies już coś podniósł, spróbuj odciągnąć go od znaleziska za pomocą znanej komendy i atrakcyjnej nagrody, bez szarpania i wkładania ręki do pyska na siłę.

Zadbaj o dietę i codzienne aktywności

Sprawdź, czy pies otrzymuje pełnoporcjową karmę odpowiednią do wieku, stanu zdrowia i zapotrzebowania energetycznego. Zwróć uwagę na wielkość porcji i to, czy pupil nie traci na wadze mimo dobrego apetytu. Jeżeli pies szybko zjada posiłki i przez resztę dnia intensywnie szuka jedzenia, możesz rozważyć podawanie części dziennej porcji w zabawkach pokarmowych lub podczas krótkich ćwiczeń. Takie rozwiązanie urozmaica sposób zdobywania pokarmu, ale samo w sobie nie jest sprawdzonym sposobem leczenia koprofagii.

Czy pies może zachorować po zjedzeniu kupy?

Zjedzenie odchodów nie zawsze prowadzi do choroby, ale nie jest zachowaniem całkowicie obojętnym dla zdrowia. Kał może zawierać pasożyty, bakterie i wirusy, w zależności od gatunku zwierzęcia i jego stanu zdrowia. Niektóre odchody mogą również zawierać pozostałości substancji szkodliwych dla psa. Jeżeli pies zjadł kupę i czuje się dobrze, nie musisz od razu zakładać najgorszego. Obserwuj go i w razie wątpliwości skonsultuj się z lekarzem weterynarii, szczególnie jeśli zwierzę jest szczenięciem, seniorem lub ma choroby przewlekłe. W przypadku wystąpienia wymiotów, biegunki, osłabienia albo innych niepokojących objawów skontaktuj się z weterynarzem.

FAQ – najczęściej zadawane pytania

Dlaczego szczeniak je kupy?

Szczenięta poznają otoczenie między innymi za pomocą pyska, dlatego mogą zainteresować się odchodami podczas eksploracji. Zachowanie może się utrwalić, jeśli pies regularnie znajduje i zjada takie znaleziska. Zadbaj o odpowiednią dietę, profilaktykę i naukę rezygnowania z przedmiotów znalezionych na ziemi.

Czy pies je kupy z niedoboru witamin?

Nie zawsze. Koprofagia nie jest wystarczającym dowodem na niedobory witamin ani minerałów, a badanie Harta nie wykazało związku między tym zachowaniem a rodzajem karmy. Jeśli podejrzewasz niedożywienie lub zaburzenia wchłaniania, skonsultuj dietę i ewentualne badania z lekarzem weterynarii.

Jak oduczyć dorosłego psa jedzenia kup na spacerze?

Zacznij od ograniczenia dostępu do odchodów i ćwicz komendę „zostaw” w łatwych warunkach, zanim wykorzystasz ją na spacerze. Nagradzaj psa za rezygnację ze znaleziska, spokojne odejście i kontakt z Tobą. Jeśli zachowanie jest silnie utrwalone i nie możesz sobie z nim poradzić, skorzystaj z pomocy behawiorysty.

Czy żwacze wołowe oduczają psa jedzenia odchodów?

Nie ma wystarczających dowodów, że żwacze wołowe samodzielnie eliminują koprofagię. Mogą być elementem urozmaicenia diety lub nagrodą w treningu, jeśli są odpowiednio dobrane do psa. Nie zastępują jednak sprawdzenia stanu zdrowia ani pracy nad zachowaniem.

Czy pies może zachorować po zjedzeniu kupy?

Tak, jest to możliwe, ponieważ odchody mogą zawierać drobnoustroje lub pasożyty. Ryzyko zależy od ich pochodzenia i stanu zdrowia zwierzęcia, które je pozostawiło. Jeśli po takim zdarzeniu pojawią się wymioty, biegunka, osłabienie lub inne niepokojące objawy, skontaktuj się z lekarzem weterynarii.

Zjadanie odchodów nie zawsze oznacza niedobory pokarmowe czy problemy zdrowotne. Czasem wynika z ciekawości, atrakcyjności znalezisk lub utrwalonego nawyku. Zamiast karać psa, spróbuj ustalić przyczynę, ogranicz mu dostęp do odchodów i ćwicz rezygnowanie ze znalezisk. Jeśli zachowanie pojawiło się nagle lub towarzyszą mu inne niepokojące objawy, skonsultuj się z lekarzem weterynarii.

Źródła:

Hart B. L., Hart L. A., Thigpen A. P., Tran A., Bain M. J. (2018). The paradox of canine conspecific coprophagy. Veterinary Medicine and Science

Pilla R. i wsp. (2026). Coprophagy in healthy dogs does not alter fecal core microbiota or increase carriage of enteropathogens. Animals.

Horwitz D., Landsberg G. Dog behawior problems – Coprophagia. VCA Animal Hospitals.

Merck Veterinary Manual. Behavior problems of dogs.

O Autorce:

Izabela Misiak

Trenerka psów i edukatorka, certyfikowana ratowniczka zwierząt. Specjalizuje się w budowaniu bezpiecznych, świadomych relacji między ludźmi a psami. Prowadzi zajęcia z nose worku, szkolenia z pierwszej pomocy przedweterynaryjnej, profilaktyki pogryzień oraz tworzy autorskie materiały edukacyjne.